fa تغییرات سطح سرمی فنی‌توئین در پروفیلاکسی تشنج‌های بیماران ترومایی سر عمومى General پژوهشي Research مقدمه: آسیب‌های تروماتیک مغزی یکی از شایع‌ترین علل شناخته شده تشنج بوده و حدود 10% بیماران با ترومای شدید و متوسط سر دچار تشنج می‌شوند. فنی‌توئین یک داروی ضد تشنج است که به طور گسترده برای پیشگیری از تشنج در بیماران ترومایی تجویز می‌گردد. این دارو حتی در غلظت‌های درمانی نیز دارای فارموکینیتیک غیرخطی بوده و تجویز آن نیازمند پایش مداوم سطح پلاسمایی دارو و تنظیم دوز است. هدف:‌ هدف از این مطالعه بررسی تغییرات سطح سرمی فنی‌تویین در بیماران ترومایی سر بستری درمرکز آموزشی درمانی پورسینای رشت، به منظور تعیین دقیق‌تر دوز مصرفی دارو جهت رسیدن به سطح پروفیلاکتیک می‌باشد. مواد و روش‌ها: طی یک مطالعه توصیفی- مقطعی 90 بیمار بستری در بخش ترومای بیمارستان پورسینا مورد بررسی قرار گرفتند. سطح سرمی فنی‌توئین در روزهای اول، سوم و هفتم پس از بستری با استفاده از کیت‌های RAN DOX اندازه‌گیری و سپس نتایج با استفاده از نرم‌افزار SPSSنسخه 16 بر اساس روش Repeated ANOVA (آنالیز واریانس با اندازه‌های تکراری) و Chi square test مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفت. نتایج: از میان 90 بیمار بررسی شده، 79 بیمار مرد (7/87%) و 11 بیمار زن (3/12%) بودند. میانگین سنی مردان 6/15&plusmn;3/36 و میانگین سنی زنان 16&plusmn;7/41 بود. تغییرات سطح سرمی فنی‌توئین در روز اول، سوم و هفتم به ترتیب 49/4&plusmn;3/7، 3&plusmn;8/14 و 2/4&plusmn;9/21 یک سیر صعودی داشته و از لحاظ آماری معنادار بوده است (01/0>p). ولی میزان فنی‌توئین به تفکیک جنس در زمان‌های مورد بررسی دارای تغییرات یکسان بوده و مقادیر آن از لحاظ آماری معنادار نبوده است. اما روند تغییرات فنی‌توئین برحسب گروه های سنی یکسان نبوده و توزیع فراوانی سطح آن در زمان‌های مورد بررسی (روز اول، روز سوم و روز هفتم) از لحاظ آماری معنادار بوده است (05/0>p). سطح سرمی فنی‌توئین در 24 ساعت اول در 6/75% بیماران به سطح درمانی نرسید. میانگین سطح سرمی فنی‌توئین در روز سوم در سطح درمانی بود و تنها در 5% از بیماران سطح سرمی فنی‌توئین به سطح درمانی نرسید (05/0 &le;p). میانگین سطح سرمی فنی‌توئین در روز هفتم در بیش از نیمی از بیماران mg/dl 30-20 بوده و در این مرحله از اندازه‌گیری، کلیه بیماران به سطح درمانی رسیدند (05/0 &le;p). نتیجه‌گیری: استفاده از فنی‌توئین به دلیل دامنه محدود درمانی این دارو و فارماکوکینیتیک خطی آن نیازمند مونیتورینگ دقیق می‌باشد زیرا نوسانات غلظت دارو می‌تواند منجر به ایجاد مسمومیت یا فقدان اثربخشی دارو گردد و باید دقت بیش‌تری در تجویز این دارو با توجه به جنس، سن و مقدار دوز مورد نیاز صورت گیرد. Introduction: Traumatic brain injury (TBI) is one of the most common causes of seizure and about 10% of patients with severe and moderate trauma develop seizure. Phenytoin is an anti-seizure medicine which is widely prescribed to prevent seizure in TBI patients. Even it has non-linear pharmacokinetics in therapeutic concentrations, the prescription of which necessitates continuous evaluation of plasmatic level of medicine and regulating the dosage. Objective: This study aimed at surveying the variability of Phenytoin serum level in TBI patients in Poursina Teaching Hospital to determine the dosage of medicine more precisely to reach the Prophylactic level. Materials & Methods: In a descriptive longitudinal study, 90 patients of Trauma Ward of Poursina Hospital were studied. Phenytoin serum level was estimated in first, second, and seventh day after hospitalization by using RAN DOX kits, the results were then analyzed by SPSS software (ver16). Exact Test, Fisher, and Pearson T-test were utilized to analyze the data. Results: Out of 90 studied patients, 79 (87.7%) were men and 11(12.3%) women. Mean age was estimated 36.3&plusmn;15.6 for men and 41.7&plusmn;16 for women. There was no significant difference between the Phenytoin level in first and third day in two groups. The Phenytoin serum level in 24 first hrs didn&rsquo;t reach therapeutic level in 75.6% of patients. The average of Phenytoin serum level was in therapeutic level in third day and Phenytoin serum level didn&rsquo;t reach therapeutic level only in 5% of patients (p&ge;0.05). This average figure was 20-30 mg/dl in more than half of the patients on seventh day, during which all patients reached therapeutic level (p&ge;0.05). A significant relationship was observed between age and Phenytoin serum level in all three levels (p<0.05). Conclusion: Phenytoin is considered as an anti-seizure medicine which is vastly used in TBI victims. Using Phenytion requires exact monitoring due to its limited therapeutic range and linear pharmacokinetics. Since the changes of medicine dosage can lead to blood poisoning and make the medicine ineffective, its prescription needs much more attention regarding its gender, age, and needed dosage. سطح سرمی, فنی‌توئین, پروفیلاکسی, تشنج, آسیب تروماتیک مغزی Phenytoin, Serum level, Prophylaxis, Seizure, Traumatic brain injury 187 192 http://aums.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-26&slc_lang=fa&sid=1 Sh. Yosefzadeh Chabok شاهرخ یوسف‌زاده چابک 10031947532846003047 10031947532846003047 No Department of Neurosurgery,Guilan Road Trauma Research Center, Poursina Hospital, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran مرکز تحقیقات ترومای جاده‌ای، متخصص جراحی مغز و اعصاب، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران E. Kazem-Nejad حسان کاظم‌نژاد info@gtrc.ir 10031947532846003048 10031947532846003048 Yes Department of Biostatistics, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran مرکز تحقیقات ترومای جاده‌ای، دکترای آمار زیستی، گیلان، رشت، ایران M. Safaee محمد صفایی 10031947532846003049 10031947532846003049 No Department of Neurosurgery, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran متخصص جراحی مغز و اعصاب، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران H. Behzadnia حمید بهزادنیا 10031947532846003050 10031947532846003050 No Department of Neurosurgery , Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran متخصص جراحی مغز و اعصاب، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران M. Haghparast مریم حق‌پرست 10031947532846003051 10031947532846003051 No Medical Practitioner, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran دکترای حرفه‌ای، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران Z. Mohtasham Amiri زهرا محتشم‌امیری 10031947532846003052 10031947532846003052 No Department of Social Medicine, Guilan Road Trauma Research Center, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran مرکز تحقیقات ترومای جاده‌ای، متخصص پزشکی اجتماعی و طب پیشگیری، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران A. Davoodi Kia Kelaye علی داوودی‌کیا‌کلایه 10031947532846003053 10031947532846003053 No Department of Social Medicine, Guilan Road Trauma Research Center, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran مرکز تحقیقات ترومای جاده‌ای، متخصص پزشکی اجتماعی و طب پیشگیری، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران L. Koochaki-Nejad Eram Sadati لیلا کوچکی‌نژاد ارم‌ساداتی 10031947532846003054 10031947532846003054 No Department of Neurosurgery,Guilan Road Trauma Research Center, Poursina Hospital, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran مرکز تحقیقات ترومای جاده‌ای، کارشناس پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران