Alborz University Medical Journal

fa بررسی میزان آگاهی و نگرش مصرف‌کننده در خصوص نشانگر رنگی تغذیه‌ای مندرج در برچسب محصولات غذایی و آشامیدنی در شهرستان کرج Investigation on the Level of Awareness and Aattitude of Consumers Regarding the Traffic Lights Nutrition Information in the Label of Food and Beverage Products in Karaj تخصصي Special پژوهشي Research زمینه و هدف: جامعه سالم زیربنای توسعه هر کشور بوده و یکی از راه‌های نیل به این هدف برخورداری از تغذیه صحیح می‌باشد. بنابراین در اختیار قرار دادن اطلاعات فرآورده‌های غذایی به‌صورت شفاف و قابل‌درک به مصرف‌کننده ضروری است. برچسب‌گذاری به عنوان ابزاری مهم جهت اطلاع‌رسانی به مصرف‌کنندگان و سازمان‌های ناظر اهمیت ویژه‌ای دارد و اصلی‌ترین وسیله تبادل اطلاعات بین تولیدکننده از یک‌سو با خریدار و مصرف‌کننده از سوی دیگر است. در ایران طبق ضابطه‌های سازمان غذا و دارو، درج نشانگر رنگی تغذیه‌ای بر روی برچسب محصولات غذایی و آشامیدنی الزامی گردیده است. این نشانگر شامل پنج فاکتور مهم تغذیه‌ای شامل انرژی، چربی، نمک و اسیدهای چرب ترانس می‌باشد که علاوه بر درج مقادیر آن با رنگ‌های سبز، نارنجی و قرمز تعیین می گردند. استفاده از نشانگرهای رنگی باعث می‌شود که خریداران مواد غذایی در نقطه خرید ملاحظات سلامتی را در نظر بگیرند. با توجه به اجباری شدن درج نشانگر رنگی تغذیه ای از سوی سازمان غذا و دارو هدف از این پژوهش بررسی آگاهی و نگرش مصرف کننده در این خصوص و ارتباط آن با برخی از فاکتورها مانند جنس سن، تحصیلات، محل زندگی و ... همچنین تعیین برخی از عوامل موثر در خرید محصولات غذایی و آشامیدنی توسط مصرف کننده می باشد. مواد و روش‌ها: با توجه به اجباری شدن درج نشانگر رنگی تغذیه‌‌ای بر روی برچسب محصولات غذایی و آشامیدنی از سوی سازمان غذا و دارو ایران، در این پژوهش توصیفی- تحلیلی مقطعی میزان آگاهی و نحوه نگرش مصرف‌‌کنندگان در مورد این برچسب‌‌ها در 15 فروشگاه مواد غذایی سطح شهر کرج از طریق پرکردن پرسشنامه توسط 912 نفر از خریداران بررسی‌ گردید.  یافته ها: نتایج نشان داد که حدود 28 درصد افراد تاکنون از نشانگر رنگی تغذیه‌‌ای استفاده کرده‌اند. همچنین میزان تحصیلات ارتباط معناداری و مستقیمی با استفاده از نشانگر رنگی داشت، اما سن و جنسیت تأثیر معناداری بر روی آن نشان نداد. بیشترین منبع برای کسب اطلاعات تغذیه‌ای اینترنت و شبکه‌‌های اجتماعی است و مهم‌ترین فاکتوری که مصرف‌کننده در هنگام خرید مواد غذایی به آن توجه دارد، تاریخ تولید و انقضا بود که حدود 74% افراد شرکت‌کننده را شامل می‌‌شد. نتیجه گیری: درمجموع نتایج نشان می‌‌دهد افراد جامعه علاقمندند در انتخاب خود موارد تغذیه‌ای را لحاظ کنند، اما اطلاعات و دانش در این زمینه کافی نیست و ضروری است از طریق ارگان های مسئول و همچنین رسانه‌‌های جمعی این آموزش‌‌ها به‌صورت مستمر و مداوم صورت گیرد. Objective: Food product labels are one of the most important factors in health promotion and public hygiene by giving the right to choose a healthy product according to the physical conditions of the people of the society, and it will help consumers when buying the product. Methods: According to the obligations imposed by Iran food and drug administration about the insertion of the nutritional color marker in the food labels (traffic lights nutrition information), in this study, the knowledge and attitude of consumers about the color-coded nutrition labels in food and drink products were evaluated through filling the questionnaire using 912 consumers in 15 food stores in Karaj county. Results: The results showed that about 28% of individuals have used traffic lights nutrition information so far. In addition, education level had a significant and direct relation to the use of the color indicator, but age and gender did not show any significant effect on it. The results also revealed that the most important resource for the acquisition of nutritional information is the internet and social networks. The most important factor that consumers paid attention during the purchase of foodstuffs was the date of production and expiry, which included about 70% of the participants. Conclusion: the results of this study indicate that the people of the community are interested in their choice of nutritional items, but information and knowledge in this field are not sufficient and it is necessary to continue through the responsible organizations as well as mass media. برچسب, نشانگر رنگی‌‌ تغذیه‌ای, سهم ماده غذایی Labeling, Color-coded nutrition labels, Traffic lights nutrition information, Food serving 361 373 http://aums.abzums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-304&slc_lang=fa&sid=1 Reza Sameni رضا سامنی 10031947532846009142 10031947532846009142 No Food and Beverage Expert, Food and Drug Administration, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran کارشناس نظارت بر محصولات غذایی و آشامیدنی، معاونت غذا و دارو، دانشگاه علوم پزشکی وخدمات بهداشتی درمانی البرز،کرج، ایران Atefeh Eslami عاطفه اسلامی Atefe.em@gmail.com 10031947532846009143 10031947532846009143 Yes Food and Beverage Expert, Food and Drug Administration, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran کارشناس نظارت بر محصولات غذایی و آشامیدنی، معاونت غذا و دارو، دانشگاه علوم پزشکی وخدمات بهداشتی درمانی البرز،کرج، ایران Afshin Afshar افشین افشار 10031947532846009144 10031947532846009144 No Director of Supervision and Evaluation of Food, Beverage, Cosmetics and Health Products, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran مدیر نظارت و ارزیابی محصولات غذایی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی، معاونت غذا و دارو، دانشگاه علوم پزشکی وخدمات بهداشتی درمانی البرز، کرج، ایران Jalal Ghafarzade جلال غفارزاده 10031947532846009145 10031947532846009145 No Food and Drug Administration, University of Medical Sciences, West Azerbaijan, Iran معاون غذا و دارو ، دانشگاه علوم پزشکی وخدمات بهداشتی درمانی ارومیه، آذربایجان غربی، ایران